Nieuwe douaneregels, nieuwe businesskansen

De wereld van de douane staat voor een grote omwenteling. Europa besliste immers om de douanewetgeving van alle EU-lidstaten te uniformiseren en te digitaliseren. Ook de impact van de brexit is niet te onderschatten. Beide evoluties raken de logistieke processen van liefst 47.000 bedrijven in ons land. Samen met douanestrateeg Stefaan Amling kijken we naar de obstakels én de kansen die de nieuwe douanewetten bieden.

Stefaan Amling

Impact brexit en Europese Union Customs Code

De regelgeving rond douane bleef lange tijd onveranderd. De meest ingrijpende wijzigingen dateren al van 1992. “De komende jaren komt er echter heel wat op de bedrijfswereld af”, weet Stefaan Amling. “In 2016 lanceerde Europa een nieuwe douanewetgeving, Union Customs Code (UCC), die de douaneprocedures moderniseert en digitaliseert. Concreet betekent dat elektronische douaneaangiftes, aangepaste douanetarieven en nieuwe regels voor 35.000 ondernemingen actief in België. De technologische veranderingen en uitdagingen die samenvallen met die wetgeving waren voor de bedrijven nog nooit zo groot in de voorbije 25 jaar. De eerste aanpassingen moeten al gebeuren in 2020.” Daarbovenop komen de gevolgen van de brexit met een directe impact op meer dan 12.000 bedrijven in België die vandaag nog zonder douaneformaliteiten kunnen handelen met het Verenigd Koninkrijk.

Toch ligt het gros van de bedrijven amper wakker van de hervormingen. Daarmee hypothekeren ze niet alleen hun hele logistiek en toeleveringsketen, maar laten ze ook kansen liggen om hun internationale marktpositie te versterken. Stefaan Amling: “Bijna geen enkel bedrijf in België weet hoe de komst van Union Customs Code de markt en de eigen processen precies zal veranderen. Zeker is dat de gedwongen digitalisering de overheid en onze bedrijven de komende drie jaar verplicht te investeren om de deadline van eind 2020/2023 te halen. Anders zullen ze van vandaag op morgen geen goederen meer kunnen in- of uitvoeren.”

“Het gros van de bedrijven laat kansen liggen om hun internationale marktpositie te versterken.”

Stefaan Amling, Partner BDO Customs

Slimme douanestrategie rendeert

Anno 2020 beschouwen heel wat bedrijven de douaneformaliteiten en de gerelateerde kosten nog altijd als een noodzakelijk kwaad. Nochtans kunnen ze er volgens Stefaan Amling met een doordachte aanpak veel voordeel uit halen. Een voorbeeld. “Op een container gemonteerde fietsen van buiten de EU betaalt een importeur 14% invoerrechten, op een container fietsonderdelen slechts 4,7%. Het verkeerd aangeven kan dus heel wat meer kosten.” En zo zijn er nog tal van best practices. Bedrijven met een AEO-certificaat genieten bijvoorbeeld heel wat extra voordelen, zoals minder controles, meer eenvoudige procedures én in sommige gevallen zelfs een vrijstelling van invoerrechten of uitvoermaatregelen. Dankzij het certificaat neemt een bedrijf een grote voorsprong ten opzichte van concurrenten zonder. Normaal duurt het een jaar om een AEO-certificaat te behalen, maar onze douanestrategen kunnen die doorstroom dankzij hun expertise en ervaring halveren.

“Het grootste probleem vandaag is dat alles wat met douane te maken heeft binnen de bedrijven, sterk gefragmenteerd is”, gaat Amling verder. “Daarnaast gebeuren veel processen nog manueel en op papier. Ondernemingen weten daardoor niet precies hoeveel euro ze betalen aan invoer- en uitvoertaksen of hoe hoog ze de marktprijs van hun product in een bepaald land moeten zetten om winst te maken.”

Pas als bedrijven zien hoeveel euro er precies omgaat binnen hun douanegebeuren en die kennis combineren met de mogelijkheden van de UCC-wetgeving wordt het potentieel van een slimme douanestrategie helder. “Praktijkvoorbeelden bewijzen dat bedrijven hun producten zelfs tot 25% goedkoper aan de consument kunnen aanbieden. Zonder extra kosten of winstverlies.” Kortom, de nieuwe Europese douanewetgeving met zijn verplichte digitalisering en nieuwe technologie is het uitgelezen moment om alles in kaart te brengen, de juiste strategische beslissingen te nemen en de bedrijfswinst op te krikken.

Strategie, change en opleiding

Minstens 47.000 bedrijven in België zullen de gevolgen van de UCC en de brexit voelen. De meeste ondernemers tasten in het duister over hoe ze de complexe transities in hun voordeel kunnen buigen. Onze experts combineren de kennis van douane met ‘change management’ wat uniek is in deze wereld die de afgelopen 25 jaar weinig tot geen verandering kende.

Naast projecten rond strategie en optimalisatie biedt het douaneteam ook opleidingen. “Bedrijven doen een beroep op ons Customs Competence Center voor open workshops of inhouse opleidingen op maat van hun bedrijfsactiviteiten”, legt Amling uit. “Of ze kunnen via e-learning hun kennisniveau op hun eigen tempo opkrikken. Uiteraard kunnen bedrijven met twijfels rond goederencodes, accijnzen of andere technische douanezaken ook altijd op onze steun rekenen.”

Het BDO-team van douanestrategen werkte de laatste tien jaar intensief mee binnen de Europese Commissie om de nieuwe UCC te formaliseren. Het begrijpt dus als geen ander de wijzigingen en kent de IT-systemen die de Europese Commissie gebruikt om haar data open te stellen. Met die unieke kennis helpen we bedrijven actief in België om de Europese douanewet in hun voordeel te vertalen naar de praktijk. BDO-douanestrateeg Stefaan Amling: “Denk aan de manier waarop ze hun processen kunnen afstemmen op de Europees gestandaardiseerde regelgeving of hun software kunnen aligneren met de databanken van de lidstaten en Europese Commissie.”

Zelf tuimelde Amling per toeval in de sector. “In 1998 werkte ik op freelancebasis voor de Europese Commissie als begeleider van het NCTS-project, het nieuwe geautomatiseerde systeem voor douanevervoer. Na omzwervingen in Nieuw-Zeeland en Australië kwam de opportuniteit om binnen het Europese Directoraat-generaal Taxud een project rond de uniformisering van de douanewetgeving mee uit rollen.” Dat was de start van een doorgedreven kennisopbouw over de Europese douaneregelgeving.